• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • https://www.facebook.com/musa.karadag81
  • //plus.google.com/u/0/
  • https://www.twitter.com/musadag

                                  İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ UZMANI /KİMYAGER  MUSA KARADAĞ

Üyelik Girişi
Site Haritası
Takvim
www.musakaradag.com
www.musakaradag.com
dengemusa.wordpress.com/
dengemusa.wordpress.com
HABERLER
Bumerang - Yazarkafe
YENİ KİTAP
KİMYASAL MADDE ÜRETİM FORMÜLLERİ KİTABIM TEMMUZ 2017 TARİHİNDE TÜM KİTAPÇILARDA..
TEMİZLİK ÜRÜNLERİ ÜRETİMİ

TEMİZLİK MADDELERİNİN ÜRETİMİ

 

Hayatımızda çok önemli bir yeri tutan Temizliği sağlayabilmemiz için öncelikle "Temizlik Maddeleri"ne ihtiyaç duyarız.

İşte bu maddeler de kendi içinde farklı gruplara ayrılmaktadırlar. Bu grupları 4 başlık altında inceleriz.

TEMİZLİK MADDELERİ
• Sabunlar
• Deterjanlar
• Çamaşır Sodası
• Çamaşır Suyu

Temizlik Maddelerinin Yapısı
• Yüzey Aktif Maddeleri
• Anyonik Aktif Maddeleri
• Katyonik Aktif Maddeleri
• Non-İyonik Aktif Maddeleri
• Amfoterik Aktif Maddeleri

Yapı Maddeleri
• Alkaliler
• Sertlik Bağlayıcı
• İyon Değiştiriciler
• Kir Çökmesini Önleyici
• Korozyon Önleyici
• Enzimler
• Optik Beyazlatıcılar
• Köpük Düzenleyici
• Parfüm
• Dolgu Maddeleri

Yardımcı Yıkama Maddeleri
• Yağ Çözücüler
• Alkali Maddeler
• Kireç Çözücüler
• Apre Maddeleri
• Nötralize Edici Maddeler
• Kompleks Yapıcılar

Temizlik Maddelerinin Yapısı

Temizlik maddelerinin bünyelerine pek çok değişik kimyasal maddeler girmektedir. Bu maddelerin türleri, miktarları kullanılacak yüzeye ve amaçlara göre değişmektedir.

Bazıları yalnız kullanıldığında etkili olurken, bazıları da başka maddelerle birleşerek etkili olmaktadır.

Temizlik maddeleri formülasyonunda yer alan bir takım maddeler temizlik işlevini kolaylaştırırken, bazı maddeler temizliğe hemen hiç katkıda bulunmamaktadır.

Bu tür maddeler, dolgu ve koku verme amacıyla kullanılmaktadır.

Deterjanların bünyelerindeki içerik maddeleri ve açıklamalarına aşağıda yer verilmektedir.

Yüzey Aktif Maddeleri

Bu maddeler, suyun yüzey gerilimini azaltarak, temizlik için gereken ıslanmayı sağlamaktadır. "Tensid" olarak da adlandırılan yüzey aktif maddeler, bir tarafı su tarafından çekilen (hidrofil), diğer tarafı su tarafından itilen (hidrofob) iki grubu molekülünde birleştiren bir yapıdan meydana gelir.

Anyonik Aktif Maddeler

Sentetik temizlik maddelerinde (çamaşır-bulaşık deterjanları, halı yıkama şampuanı vs.) en çok kullanılan yüzey aktiftir. Etkisi ve çözünürlüğü sıcaklıkla artan anyonik maddeler hafif kirleri çıkarıcı özelliğinden dolayı güvenlidir. (Örn: Sabun)

Katyonik Aktif Maddeler

Kir çıkarma özelliği zayıf olan katyonikler aynı zamanda pahalıdır. Birbirini nötralize edeceğinden anyoniklerle birlikte kullanılmaz. Daha çok yıkama sonrası işlemlerine uygun olan katyonikler genellikle çamaşır yumuşatıcı ve (çamaşır suyu gibi) dezenfektanlarda kullanılır.

Antiseptik özelliği nedeniyle, daha çok sanitasyonda tercih edilir. Özellikle sert yüzeyler, katyonikle temizlendikten sonra daha geç toz tutmaktadır.

Non-İyonik Aktif Maddeleri

Katyonik ve anyoniklere oranla daha pahalı olan non-iyonik yüzey aktifler, güçlü kir çıkarma özelliğine sahiptir. Non-iyoniklerin su sertliğinden ve düşük sıcaklıktan etkilenmemesi, yağ bazlı kirleri en iyi şekilde çıkarması ve sentetikler için uygun olması, diğer önemli özellikleridir. Köpüksüz olduğundan otomatik yıkayıcılar için elverişlidir. Hem katyonik, hem anyonikle birlikte bulunabilir.

Amfoterik Aktif Maddeleri

Amfoterik aktif maddelerin yapıları oldukça karmaşıktır ve en az kullanılan yüzey aktiftir. Temizleme gücü yüksek ve cilde zararsızdır. Daha çok kozmetik sanayinde tercih edilmektedir.

Temizlik Maddelerinin Yapısı

Yapı Maddeleri
Bu maddeler yüzey aktif maddelerin arındırıcı etkisini arttırıcı rol oynar. En önemli özelliği suda sertlik iyonlarını etkisiz hale getirerek, bunların yüzey aktif maddelerle etkileşime girmesini önlemesidir.

Yapı maddeleri ayrıca yıkama için gerekli alkali ortamın oluşmasını sağlar. Deterjanının nemlenmesini önleyiciler, kir çözme amacıyla deterjanlara katılan sodyum polifosfat, düşük ısılarda da etkili olmayı sağlayan TAED bu maddelere örnek olarak verilebilir.

Deterjanlar içerisinde yer aian bazı önemli yapı maddeleri aşağıda alt başlıklar halinde incelenmektedir.

Alkaliler

Kirlerin pek çoğu asidik özellikte olduğundan yıkama ortamının alkali olması gerekmektedir.

En ideal yıkama ortamı için pH 10-12 arasında olmalıdır. Soda. silikat ve kompleks fosfatlar gibi alkaliler temizliğin etkisini arttırıcı öneme sahip maddelerdir.

Bu maddeler yüzey aktif maddelerin etkisini arttırır, suyun pH'ının yüksek ve sürekli olmasını sağlar.

Özellikle pamuk, keten gibi doğal elyafların liflerini kabartarak, kirin elyaftan ayrılmasına yardımcı olur, fakat kiri askıda tutma özelliği çok zayıftır.

Yağ asitlerini yüksek ısıda "sabunlaştırarak" temizler. Temel olarak bir deterjanda alkali oranı ne kadar yüksekse o kadar iyi temizler, fakat (ipek, yün gibi) bazı elyaflar için zararlı olabileceğinden, alkali tür ve miktarlarının doğru seçilmesi gerekmektedir.

Deterjanlarda en çok kullanılan alkaliler şunlardır.-sodyum hidroksit, sodyum karbonat/soda. Sodyummetasilikathidrat.

Sertlik Bağlayıcı

Su sertliğinin daha önce bahsedilen olumsuzluklarının giderilmesi için sudaki kalsiyum ve magnezyumu yıkama süresince bağlayarak, çamaşır üzerine çökmesini önleyen maddedir.

En çok kullanılan sertlik bağlayıcı "sodyumtripolifosfat (STTP)"tır. STTP yıkama suyunun alkali nitesini arttırır, kirlerin uzaklaştırılmasını hızlandırır ve hem emülsiyon hem de süspansiyon ile uzaklaştırılan kirlerin askıda tutulmasına yardımcı olur. STTP ayrıca, deterjan tozlarının kuru (crispness) kalmasını sağlar.

İyon Değiştiriciler

Fosfatın çevreye verdiği bazı olumsuzluklar, fosfat yerine kullanılabilecek alternatifler geliştirilmeye başlanmıştır. Bu doğrultuda, sudaki kalsiyum ve magnezyum iyonlarını sodyum iyonuna çeviren yöntem geliştirilmiştir.

Bu işleme sodyumiama denmektedir. İyon değiştiriciler suda çözünmeyen ve su sertliğini gideren maddelerdir. Bunlar arasında "Zeolit", en sık kullanılan iyon değiştiricidir.

Kir Çökmesini Önleyici

Çamaşırdan ayrılan, fakat çözünmeyen kirlerin tekrar çamaşır yüzeyine yerleşmesini önleyen maddelerdir. "Karboksimetilselüloz-CMC" ve "Sodyumkarboksimetilselüloz-SCMC" gibi türleri bulunmaktadır.

Kirleri uzaklaştırılan çamaşır yüzeyini kaplayarak, kirin tekrar yerleşmesini önleyen bu maddeler, sadece pamuk ve keten elyafında etkili iken, sentetik elyaflarda etkisizdir.

Sentetikler için PVP kullanılmaktadır. Bazı deterjan türlerinde bu madde yerine fosfat kullanılmaktadır.

Korozyon Önleyici

Yıkama sırasında kullanılan kimyasalların temas ettiği metal yüzeylere zarar vermemesi için deterjanlara ilave edilen maddelerdir.

Bu amaçla kullanılan sodyum silikat ince bir tabak oluşturarak, metal yüzeyleri kaplar. Bununla birlikte, metal yüzeyler için iyi bir temizlik maddesidir.

Enzimler

Çamaşır üzerindeki küçük kir molekülleri genellikle kolay parçalanırken, daha uzun zincirli büyük molekül yapıdaki kirlerin çözünmesi zordur. Biyolojik katalizör

Optik Beyazlatıcılar

Yıkanan ve ağartılan çamaşırlar hafif sarımsı bir renk alır. Bunun nedeni, çamaşırın üzerine düşen mavi renk tayfını absorbe ederek yansıtmamasıdır. Önceleri bunu önlemek için mavi renkli bir boya olan çivit kullanılırken, bunun yerini sonradan optik beyazlatıcılar aldı.

Optik beyazlatıcılar, kumaş üzerinde durulama ile çıkmayan ve mor ötesi ışınları emerek, bunları insan gözünün görebildiği spektrum bölgesine kaydırıp yansıtan maddelerdir.

Yansıtılan toplam ışın miktarını arttırarak "fluoresans" etkisi gösterdiğinden fluoresans beyazlatıcı olarak da isimlendirilmektedir.

Optik beyazlatıcı kullanıldığında göz, bir yanılma olarak, çamaşırı daha parlak ve beyaz algılamaktadır.Optik beyazlatıcıların çoğu perboratlardan etkilenmezken, hipoklorit gibi ağartıcılardan etkilenir.

Deterjanda fazla miktarda bulunmuyor ise. yaklaşık 10 yıkamadan sonra en iyi sonuç alınır.

Farklı elyaf türleri için çeşitleri olan optik beyazlatıcılar klorlu ağartıcılara karşı hassastır.

Optik beyazlatıcıların etkili olması çamaşırın elyaf dokusunun yapısı-rengi. su sıcaklığı ve kimyasal sabitliği gibi değişkenlere bağlıdır.

Köpük Düzenleyici

Köpüğün temizlik sürecinin bir göstergesi olduğu genellikle kabul görmektedir. Fakat endüstriyel temizlikte, çeşitli nedenlerden ötürü, aşırı köpük istenmez.

Otomatik makinelerde yapılan yıkamalarda köpük düzeyinin iyi ayarlanması gerekmektedir. Fazla köpük, mekanik dönme etkinliğini azaltırken, aşırı düzeydeki köpük çamaşırın yıkama çözeltisi ile temas etmesini zorlaştırmaktadır.

Köpüğün uzaklaştırılması durulama aşamasını zorlaştırarak. daha fazla enerji ve su kaybına neden olmaktadır. Bu nedenle, deterjanlara ilave yapılmaması dah uygun olur.

Parfüm

Parfümün temizlik maddelerine ilave edilmesindeki nedenler temizliğin algılanabilir göstergesi olması ve temizlik sırasında sıcaklığın etkisiyle kirlerin yaydığı kötü kokuların önlenmesidir.

Ancak, çeşitli sakıncalarından ötürü, endüstriyel çamaşır temizliğinde parfümün etkisinin oldukça az olması istenmektedir. Parfümler, birbiriyle uyumlu pek çok yağ ve koku maddesinin karışımından elde edilir.

Koku beğenen kişilere göre farklılık göstermektedir. Kullanılan parfümün temizlik maddelerindeki diğer maddelerle de uyumlu olması gerektiğinden her parfümü arzu edilen ürünün içine katmak mümkün değildir.

Dolgu Maddeleri

Bu maddeler deterjan tozunun kuru kalması, görünümünün iyi olması, yoğunluğunun artması ve akışkanlığının kolaylaşması gibi amaçlarla deterjanlara ilave edilir. Bu amaçla en çok kullanılan sodyumsülfat'tır.

Antibakteriyel sıvı bulaşık  deterjan imalatı

MADDELER

MİKTARLARI

Sles

6kg

Labsa

6KG

Sıvı kostik

1,5KG

Kokamid dea

2kg

Benzalkonyum klorid (%50)

3kg

GLİSERİN

2KG

Koruyucu

0,1kg

Esans

0,2kg

Tuz

1,2KG

Su

77,5KG

Boya

0,5kg

 İŞLEM:  Karıştırıcı bir kazan içerisine mevcut su konur ve üzerine labsa,sles ve kostik konularak  karıştırmaya başlanır. Sonra tuz ve boya hariç, diğer maddeler  tektek  sıralamaya bakılmaksızın konularak karıştırmaya devam edilir. Kazan içerisindeki karışım homojen olunca karışıma bir miktar gıda boyası ilave edilerek karışım renklendirilir. Son olarak yavaş yavaş tuz verilerek karışıma kıvam kazandırılır . Sonra kazan içerisindeki karışım birkaç saat dinlendirilir ve oluşan köpüğün sönmesi beklenir. Sonra ambalajlanarak satışa hazır duruma getirilir.

NOT: Benzalkonyum klorid dezenfekten etkili bir kimyasaldır.

Yukarıda ürün üretimi ile ilgili örnek bir formül verdim.Konu çok kapsamlı olduğu için ben özetle anlatmaya çalıştım. Detaylı bilgileri kimyasal madde üretim formülleri kitabımdan edinebilirler…

 

Musa KARADAĞ

Kimyager/iş güvenliği uzmanı

www.musakaradag.com

musa@musakaradag.com

dengemusa@hotmail.com

 

Paylaş |                      Yorum Yaz - Arşiv      305 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi1
Bugün Toplam16
Toplam Ziyaret49875
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar3.82483.8401
Euro4.50974.5278
Hava Durumu
Anlık
Yarın
9° -4°
Saat
dengemusa.wordpress.com/